یادداشت اختصاصی
اتکای حدِّ وسط بر قاعدۀ درست
حدِّ وسطْ غالباً مهمترین مفهوم در نگرش اخلاقی ارسطو معرفی شده، تا حدی که در بسیاری سنّتهای تفسیری نه یکی از مفاهیم، بلکه جوهرۀ نظریه اخلاقی ارسطو انگاشته…
آرشیو
دسته: مقالات
یادداشت اختصاصی
یادداشت اختصاصی
نقد و بررسی چهار تعریف حریم خصوصی از منظر فلسفۀ اخلاق در غرب
این مقاله به نقد و بررسی چهار تعریف مشهور درباره حریم خصوصی میپردازد. ابتدا، معنای لغوی حریم خصوصی را روشن میکند و سپس به بحث از معنای اصطلاحی…
یادداشت اختصاصی
چگونه مطمئن شویم یک استدلال اخلاقی استدلال گالیلهای نیست؟
استدلالهای اخلاقی بالاخص با شیوه صورتبندی موجز و مبتنی بر سنت فیلسوفان تحلیلی از قرن بیستم رواج بسیار یافته است. دستمایه اصلی این مقاله بررسی چالشهای عملی بر…
یادداشت اختصاصی
آیا نظریه سودگروی اخلاقی با آموزههای اسلامی سازگار است؟
در این پژوهش برای فراهم ساختن زمینههای فلسفه اخلاق اسلامی، نظریه سودگروی اخلاقی با آموزههای اسلامی و آیات قرآنی تطبیق داده شده و با رویکردی توصیفی ـ تحلیلی،…
یادداشت اختصاصی
کدام یک از ادیان اجرای بهمرگی (اُتانازی) را مجاز میشمارند؟
پس از دعوای حقوقیِ طولانی و بهموجب رأی دادگاه، پزشکان اقدامات و مراقبتهای پزشکی برای لامبر را متوقف کردند و وی سرانجام درگذشت. طرفین این دعوای حقوقی عبارت…
یادداشت اختصاصی
نگاهی به فلسفه اخلاق از روزنهای کوچک
تلاش برای معرفی نسبتاً مکفی فلسفۀ اخلاق در یک کتاب هم بیهوده است، چه برسد به نوشتهای کوتاه. برای همین تصمیم گرفتم به جای معرفی فلسفۀ اخلاق، خیلی…
یادداشت اختصاصی
پیتر سینگر: ترور قاسم سلیمانی هم غیرقانونی است و هم غیراخلاقی
بعد از حملۀ پهپاد آمریکایی که فرماندۀ ارشد نظامی ایران و چندین تن دیگر را به قتل رساند، یکی از مقامات عالیرتبه وزارت خارجه در نشستی خبری بیاختیار…
یادداشت اختصاصی
مغز چگونه اخلاق را اختراع میکند؟
پاتریشیا چرچلند یک فیلسوف عصبشناس (neurophilosopher) است؛ رویکردی جالب و نوین را در پیش گرفته تا علوم مغز، سؤالات فلسفی سنتی، و تأثیر و تأثرات این دو بر…
یادداشت اختصاصی
معمای تنگناهای اخلاقی
تنگناهای اخلاقی، موقعیتهایی هستند که در آنها فاعل با دو گزینه متعارض روبرو است که نمیتواند بر اساس هر دو عمل کند. کسانی که از وجود چنین موقعیتهایی…
یادداشت اختصاصی
جماعتگرايى، روايتى نو ازمناسبات اخلاق و سياست
مناسبات اخلاق و سياست در تاريخ فلسفه سياسى همواره از مباحث محورى و مورد توجه انديشمندان و سياستمداران در حوزههاى نظرى و عملى است. مايكل سندل به عنوان…
یادداشت اختصاصی
چیستی شهود اخلاقی
این مقاله به تبیین اصطلاح «شهود اخلاقی» در فلسفه می پردازد. پس از تبیین معنای لغوی شهود و سیر تطور معنای این واژه در انگلیسی و فارسی، چهار…
یادداشت اختصاصی
حجیت خبر واحد در اثبات گزاره اخلاقی
بحث دربارۀ مدلول بیانات اخلاقی دینی مبتنی بر اعتبار ادلة نقلی در اخلاق اسلامی است؛ یعنی پیش از پرداختن به آن باید به این سؤال پاسخ داده شود…